Kỉ luật của siêu việt Tập 2

Chương 1. Thách thức của vị Phật

20 điều khó đạt tới trong thế giới:
- Khó người nghèo làm từ thiện (nghèo nội tâm).
- Khó người mạnh và giàu tuân theo đạo.
- Khó coi nhẹ cuộc sống và đi tới cái chết chắc chắn.
- Khó người hạnh phúc quen biết kinh Phật.
- Khó có cơ hội sinh vào thời Phật.
- Khó chinh phục đam mê, ngăn cản ham muốn ích kỷ.
- Khó không khao khát điều dễ chịu.
- Khó không đam mê khi bị coi thường.
- Khó không lạm dụng thẩm quyền.
- Khó điềm tĩnh và chất phác với người khác.
- Khó thấu đáo trong học tập và điều tra.
- Khó kìm nén lòng tự hào bản ngã.
- Khó không khinh thường người thất học.
- Khó là người hiểu biết và thực tế.
- Khó không bày tỏ ý kiến về người khác.
- Khó có cơ hội gặp bậc thầy tâm linh thực sự.
- Khó có cái nhìn thấu vào bản chất con người và thực hành đạo.
- Khó đi theo các bước của vị cứu tinh.
- Khó bao giờ cũng là thầy của chính mình.
- Khó hiểu thấu đáo con đường của vị Phật.
Chấp nhận thách thức: Cuộc sống đầy khó khăn, chỉ khi chấp nhận thử thách mới trưởng thành.
Tìm kiếm chân lý: Là tìm kiếm điều không thể, đòi hỏi hy sinh bản thân hoàn toàn, đánh cược cả cuộc đời.
Người nghèo và người giàu:
- Nghèo: Người không giàu có bên trong, không có tình yêu để chia sẻ.
- Giàu: Người tràn đầy tình yêu, có thể là người ăn xin nhưng giàu có tâm linh.
Sức mạnh và tuân theo đạo: Người mạnh mẽ, trẻ trung nên tuân theo đạo, vì đó là thời điểm có đủ năng lượng để tìm kiếm chân lý, không phải khi yếu đuối hay tuyệt vọng.
Coi nhẹ cuộc sống và cái chết: Cuộc sống là giấc mơ đẹp nhưng vô ích. Cần coi trọng cái chết vì nó là điều chắc chắn duy nhất. Thiền là nỗ lực chết một cách tự nguyện để nhận ra bản thân bất tử.
Trí tuệ Phật: Chỉ có thể hiểu khi nhận ra cuộc sống phù du, là cái bóng.
Cơ hội gặp Phật: Rất hiếm có, cần trân trọng khi gặp được một người đã thức tỉnh.
Chinh phục đam mê: Cuộc phiêu lưu lớn nhất là trở thành vô đam mê, không khao khát bất cứ điều gì.
Khao khát điều dễ chịu: Là cạm bẫy của giấc mơ, cần chọn cái thực dù không dễ chịu.
Kiểm soát cảm xúc: Khi bị coi thường, hãy giữ bình thản, đó là cơ hội để vượt qua cơ chế máy móc của giận dữ.
Lạm dụng thẩm quyền: Khó tránh vì người biến chất mới tìm kiếm quyền lực. Cần ý thức để không lạm dụng dù là thẩm quyền nhỏ nhất.
Chất phác và điềm tĩnh: Tốt hơn là bị lừa dối còn hơn là đi lừa dối, vì khi lừa người khác ta đánh mất bản chất bên trong. Sự chất phác cần được thực hành trong thế giới, không phải ở nơi ẩn dật.
Thấu đáo trong học tập: Tâm trí lười biếng, muốn né tránh nỗ lực. Cần điều tra sâu sắc cuộc sống, không vay mượn tri thức. Hành động của bạn mới là tri thức thực sự của bạn.
Kìm nén bản ngã: Rất khó không coi mình phi thường. Khi chấp nhận sự bình thường, ta mới trở nên phi thường. Tự hào là phù phiếm.
Không khinh thường người thất học: Mọi sự so sánh đều ngu xuẩn. Không nên phán xét người khác.
Người hiểu biết và thực tế: Tri thức phải là của riêng bạn, không vay mượn, thì mới thay đổi được hành động.
Không bày tỏ ý kiến về người khác: Khó, nhưng cần chấp nhận thách thức này để trưởng thành trong hiểu biết, vì ý kiến trở thành rào cản.
Gặp bậc thầy tâm linh: Rất khó, chỉ khi bạn thực sự khao khát chân lý và sẵn sàng trở thành đệ tử, buông bỏ cái tôi.
Thấu vào bản chất con người: Khó vì phải đi vào bên trong. Thấu hiểu cốt lõi là nhận ra cái trống rỗng, và thực hành nó là sống mà không có cái tôi.
Đi theo các bước của vị cứu tinh: Là tự tử cái tôi, càng gần vị cứu tinh càng biến mất.
Là thầy của chính mình: Khó, vì chúng ta thường bị người khác thao túng cảm xúc. Cần làm chủ chính mình.
Hiểu thấu đáo con đường của Phật: Khó vì chỉ người đã thành Phật mới có thể hiểu. Cần thay đổi bình diện hiện hữu của bản thân.

Chương 2. Hạnh phúc không bởi lí do nào

Mơ ngày về tương lai: Là thói quen của tâm trí, không thể tồn tại trong hiện tại. Tâm trí chỉ tồn tại trong quá khứ hoặc tương lai.
Thiền: Là những khoảnh khắc không có tâm trí, trượt vào hiện tại, là cực lạc vô cùng.
Sự không hài lòng: Vòng lặp khao khát không bao giờ kết thúc, khi đạt được điều này lại khao khát điều khác. Hạnh phúc đến từ việc hạnh phúc với hiện tại, không có lý do.
Thế giới nội tâm: Thiên đường hay địa ngục đều do tâm trí tạo ra.
Vô lý của sự tồn tại: Osho thừa nhận mình là “kẻ lừa đảo” dùng “lời dối trá” để phá vỡ những ảo tưởng của chúng ta, giúp chúng ta nhìn thấy chân lý.
Sannyas là tự tử thực sự: Là phá hủy tâm trí, bản kế hoạch tổng thể cho các kiếp sống tương lai.
Từ bỏ mục đích: Khi các mục đích cũ biến mất, sẽ có cảm giác không có mục đích nào, nhưng đây là lúc sống cuộc sống vô mục đích một cách đẹp đẽ, hòa hợp với vũ trụ.
Im lặng không thoải mái: Chúng ta đã quên chiều hướng của sự im lặng, coi nó là trống rỗng. Im lặng thật sự là sự hiện diện tràn đầy, mang tính trao đổi.
Nói chuyện tầm phào: Có thể là sáng tạo (nói về chân lý, cái đẹp) hoặc phá hoại (phê bình, vu khống).

Chương 3. Trong hoà hợp với đạo

Mục đích của cuộc sống: Cuộc sống không phải là mục đích cuối cùng, mà là cơ hội để nhận ra mục đích siêu việt ẩn sâu bên trong.
Bánh xe Sansara: Cuộc sống là một vòng lặp, chúng ta cứ lặp lại cùng những sai lầm. Cần thấu hiểu quá khứ để thoát khỏi vòng lặp này.
Jati Smaran (Ký ức tiền kiếp): Phương pháp thiền để đi sâu vào ký ức quá khứ, giúp nhận ra sự vô nghĩa của việc lặp lại và tìm ra con đường thoát.
Đường ra: Con đường đi vào cũng là con đường đi ra. Từ bỏ tham lam, bản ngã, ham muốn là con đường thoát.
Thanh lọc tâm trí: Tâm trí đầy phiền não như mặt hồ khuấy động không thể phản chiếu. Cần lau sạch bụi bặm của suy nghĩ để tâm trí trở nên thuần khiết như tấm gương.
Cái gì là Tốt và cái gì là Vĩ đại:
- Tốt: Là thực hành Đạo và đi theo chân lý. (Còn sự tranh đấu).
- Vĩ đại: Là trái tim hòa hợp với Đạo, không còn sự tranh đấu, tự phát buông xuôi, trở thành một với tự nhiên.
Bản ngã: Người xấu có bản ngã dựa trên việc ác, người tốt có bản ngã dựa trên đức hạnh. Người vĩ đại là người bản ngã đã biến mất, hòa nhập vào cái Toàn thể.
Con đường siêu việt: Phải trải qua quá trình kỷ luật, rồi buông bỏ cả kỷ luật. Thiền là tốt, buông bỏ thiền là vĩ đại.

Chương 4. Người được phúc lành

Bhagwan: Osho gọi mình là Bhagwan không phải theo nghĩa là Đấng Sáng Tạo, mà là “Người được hạnh phúc” – người đã nhận ra bản thân là thiêng liêng và hoàn toàn mãn nguyện. Ông dùng từ này để khuyến khích và thách thức người khác nhận ra sự thiêng liêng trong chính mình.
Sống một cách hiểm nguy: Không phải tìm kiếm an ninh, mà là sống trọn vẹn trong khoảnh khắc hiện tại, chấp nhận cái chưa biết, cái chết. Là mạo hiểm tâm lý và tâm linh, thoát khỏi sự tầm thường và lồng giam của định kiến xã hội.
Bản chất của ham muốn: Ham muốn không bao giờ được thỏa mãn; càng ham muốn càng đau khổ. Chỉ có vô ham muốn mới dẫn đến sự hoàn thành.
Vượt qua cái “tôi”: Con người bản chất không có ham muốn; cái ham muốn chỉ là cái “tôi” ngẫu nhiên, bị kìm nén. Cần hiểu và chấp nhận cái “tôi” bị kìm nén, biến nó thành tự nhiên, lành mạnh.
Tự do và trách nhiệm: Mỗi người chịu trách nhiệm cho hạnh phúc hay đau khổ của mình, không đổ lỗi cho người khác.

Chương 5. Ánh sáng lên bản thân bạn

Cách sống: Có hai cách sống: của người lính (tranh đấu, chinh phục) và của sannyasin (hòa hợp, buông bỏ). Con đường của người lính dẫn đến thất vọng.
Cái gì mạnh nhất và sáng tỏ nhất:
- Mạnh nhất: Hiền lành. Vì nó không chứa ý nghĩ ác, an tĩnh, tràn đầy sức mạnh. Nó không tranh đấu, mà hòa hợp với cái Toàn thể.
- Sáng tỏ nhất: Tâm trí đã được lau sạch hoàn toàn mọi bẩn thỉu. Tâm trí không có nội dung (ý nghĩ, ham muốn, ký ức) trở nên thuần khiết, phản chiếu chân lý.
Thiền là lau chùi tâm trí: Như tắm rửa hàng ngày, thiền giúp loại bỏ “bụi bặm” của suy nghĩ. Thực hành thiền định giúp chuyển hóa năng lượng tiêu cực thành tích cực, dẫn đến sự thanh thản, làm cho tâm trí trở nên ngày càng chói sáng hơn.
Chứng ngộ tâm linh: Khi tâm trí thuần khiết, không tì vết, mọi thứ sẽ được nhìn thấy và biết rõ ràng. Ánh sáng của sự chứng ngộ bùng nổ từ bên trong, như ngọn đèn đã được cởi bỏ mọi tấm màn che phủ.
Appa Deepo Bhava: “Hãy tự mình làm ngọn đèn cho chính mình.” Là thông điệp cuối cùng của Phật, nhấn mạnh rằng ánh sáng đã có sẵn bên trong mỗi người.

Chương 6. Phúc lành của tôi với bạn

Hành trình của đệ tử: Từ cảm giác mạnh mẽ ban đầu đến sự hỗn loạn và yếu đuối khi cái tôi bị thách thức và dần tan biến.
Vô câu hỏi: Osho không muốn cung cấp câu trả lời mà muốn giúp đệ tử đạt đến trạng thái vô câu hỏi, nơi chân lý tự hiển lộ.
“Tôi” giả tạo: Cảm giác tự tin, mạnh mẽ ban đầu là do bản ngã được nuôi dưỡng. Sau đó, bản ngã dần chết, dẫn đến cảm giác yếu đuối, bối rối – đây là dấu hiệu của sự trưởng thành.
Sự bình thản là chỉ dẫn: Cảm giác bình thản, tĩnh lặng là dấu hiệu đúng đắn trên con đường tâm linh. Những xáo động khác sẽ tự biến mất.
Chấp nhận địa ngục: Chấp nhận cả “địa ngục” bên trong mình (cái tôi) để hiểu nó và thoát khỏi nó. Từ chối chấp nhận chỉ khiến nó ẩn sâu vào vô thức và gây đau khổ.
Bản ngã là địa ngục: Cái “tôi” tạo ra đau khổ và xung đột. Buông bỏ bản ngã là thoát khỏi địa ngục.
Trách nhiệm cá nhân: Mỗi người phải chịu trách nhiệm cho hạnh phúc và đau khổ của mình, không đổ lỗi cho người khác.
Trở thành đứa trẻ lần nữa: Là tái sinh vào sự hồn nhiên, không định kiến, không bị gánh nặng của kiến thức và xã hội. Đây là con đường đến Vương quốc của Thượng đế.
Hiện hữu ở đây và bây giờ: Là chìa khóa để biết chân lý, thoát khỏi sự kìm kẹp của quá khứ và tương lai, loại bỏ sự căng thẳng do tham vọng và nhu cầu “là ai đó”.
“Thượng đế là now-here”: Là “bây giờ-ở đây”, không phải “không-ở-đâu”. Thượng đế luôn hiện hữu trong khoảnh khắc hiện tại.

Chương 7. Phản chiếu của trống rỗng

Đam mê và Đạo: Tâm trí đầy đam mê không thể cảm nhận Đạo, giống như nước bị khuấy động không thể phản chiếu.
Thanh lọc khỏi đam mê: Đam mê làm cho tâm trí không thuần khiết, bóp méo thực tại. Cần lánh xa đam mê để Đạo tự hiển lộ.
Ánh sáng và Bóng tối: Thấy Đạo như mang ngọn đuốc vào phòng tối, bóng tối lập tức tan biến. Khi chân lý được nhìn thấy, dốt nát biến mất và chứng ngộ kéo dài.
Vô thường và Vĩnh hằng: Mọi thứ trên trời đất đều vô thường, tạm thời. Cần tìm ra cái vĩnh hằng đằng sau những phù du.

Chương 8. Ngôi sao xa xăm

Nguyên nhân của khổ: Cuộc sống vốn phúc lạc, nhưng con người khổ vì đánh mất kết nối với nó do tự ý thức, sống trong sự căng thẳng của việc “ở giữa” (chưa là Phật, không còn là động vật).
Là con người: Là một quá trình, một hành trình tiến tới siêu nhân, không phải là một trạng thái tĩnh. Cố gắng giữ nguyên là con người sẽ dẫn đến sự thụt lùi và phi nhân tính.
Sự hiệp lực của tự nhiên: Câu chuyện về Frederick và chim sẻ minh họa sự ngu xuẩn của việc chống lại tự nhiên. Hiền lành là sức mạnh thực sự, là sống hòa hợp với cái Toàn thể.
Tự tin và Bản ngã: Sức mạnh thực sự đến từ sự tĩnh lặng và không có ý nghĩ ác, không phải từ sự tranh đấu hay so sánh. Bản ngã là yếu đuối và tự lừa dối.
Trách nhiệm cá nhân: Con người phải chịu trách nhiệm cho hạnh phúc của mình, không đổ lỗi cho người khác.

Chương 9. Kỉ luật bên ngoài kỉ luật

Học thuyết (Siddhanta) của Phật: Không phải là lý thuyết logic, mà là sự nhận ra, kinh nghiệm đã biến đổi người đạt được nó.
Suy nghĩ điều không thể nghĩ được: Là biết mọi thứ mà không dùng suy nghĩ hay tâm trí, nhìn thẳng vào thực tại một cách trần trụi.
Thực hành hành vi không làm được (Vô vi): Là hành động mà không có ý chí cá nhân, để mọi việc tự diễn ra theo Đạo. Buông bỏ việc làm để cái bản chất được hiển lộ.
Nói bài nói không diễn đạt được: Là diễn đạt cái không thể nói bằng lời, mà bằng chính sự hiện hữu, bước đi, ánh mắt, lòng từ bi.
Kỷ luật vượt ra ngoài kỷ luật: Không phải kỷ luật áp đặt từ bên ngoài, mà là kỷ luật tự thân, phát sinh từ nhận biết và trách nhiệm bên trong.
Chân lý ngoài lời: Đạo không bị giới hạn bởi lời nói, tư duy. Cần buông bỏ ngôn ngữ, ý niệm để trực tiếp trải nghiệm chân lý.
Nỗ lực và Buông bỏ: Cần nỗ lực hết sức để đạt đến điểm mà nỗ lực trở nên vô nghĩa, rồi buông bỏ nó. Khi đó, thiền tự nhiên xảy ra.

Chương 10. Cây trúc hổng

Người chứng ngộ: Không có cái tôi, là sự trống rỗng chói sáng.
Vận hành không bản ngã: Cái Toàn thể vận hành qua người đó một cách hoàn hảo.
Liên kết với cái Toàn thể: Không tự đầy đủ, mà đầy đủ bởi sự kết nối với mọi thứ.
Tự đầy đủ là ảo tưởng: Bản ngã là ảo ảnh, không thể tự đầy đủ.

Chương 11. Chứng ngộ tâm linh

Vô thường và trí tuệ: Nhìn thế giới để nhận ra mọi sự đều vô thường. Khi có chứng ngộ tâm linh, ta tìm thấy trí tuệ.
Trí tuệ không từ sách vở: Là kinh nghiệm cá nhân, từ sự chứng ngộ tâm linh.
Kinh nghiệm chứng ngộ của Osho: Hành trình buông bỏ nỗ lực, cảm giác bất lực nhưng bình an, đến sự tái sinh của bản ngã và bùng nổ của cực lạc.
Thế giới là Maya: Không phải thế giới không thật, mà cách ta nhìn nó thông qua giấc mơ của tâm trí.
Nỗ lực và Thiền: Cần nỗ lực hết sức cho đến khi nhận ra sự vô ích của nỗ lực, rồi buông bỏ. Khi đó, thiền tự nhiên xảy ra.
Bốn yếu tố của thân thể: Đất, nước, lửa, khí. Bản ngã không có trong đó, là ảo ảnh.
Niết bàn: Thổi tắt ngọn lửa bản ngã, để lại không gian thuần khiết, vô ngã, tràn đầy phúc lạc.

Mục lục